ประวัติความเป็นมา

ประวัติความเป็นมาของวารสารวิจัยระบบสาธารณสุข

    วารสารวิจัยระบบสาธารณสุขฉบับแรกที่ตีพิมพ์เป็นฉบับเดือนธันวาคม พ.ศ. 2536 ใช้ชื่อว่า “วารสารการวิจัยระบบสาธารณสุข (Health Systems Research Journal)” ระบุวัตถุประสงค์ในการจัดพิมพ์ไว้ว่า “เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจในการวิจัยระบบสาธารณสุข และเผยแพร่ผลการวิจัยที่มีความสำคัญและเป็นประโยชน์ ตลอดจนเป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยนความรู้ ประสบการณ์และข้อคิดเห็นของผู้ที่สนใจในการวิจัยและพัฒนาระบบสาธารณสุขของประเทศ” วารสารฯฉบับแรกประกอบด้วยบทความต่างๆเกี่ยวกับการวิจัยระบบสาธารณสุข โดยมี นพ.สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์ (ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุขในขณะนั้น) เป็นบรรณาธิการบริหาร และมี นพ.วิวัฒน์ โรจนพิทยากร เป็นบรรณาธิการวิชาการ มีการออกวารสารฯเป็นรายไตรมาส (ทุก 3 เดือน) 

    ในปีที่ ๒ ได้มีการเริ่มใช้ ISSN (International Standard Serial Number ) หรือเลขมาตรฐานสากลประจำวารสาร คือ ISSN 0858-9437 ตั้งแต่ฉบับปีที่ 2 ฉบับที่ 1 และได้มีการปรับวัตถุประสงค์เป็น “เพื่อเผยแพร่ผลงานวิจัยระบบสาธารณสุขทั้งในและต่างประเทศ เพื่อเผยแพร่งานวิชาการที่เกี่ยวกับการวิจัยระบบสาธารณสุขและการพัฒนาสาธารณสุข รวมทั้งเป็นสื่อกลางในการติดต่อสื่อสารระหว่างสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุขกับบุคคลและองค์กรต่างๆ ทั้งในและต่างประเทศ” ได้มีการออกวารสารโดยสม่ำเสมอจนถึงฉบับปีที่ 6 ฉบับที่ 2 (พ.ศ. 2541) โดยมีคณาจารย์ผู้ทรงคุณวุฒิให้เกียรติเป็นบรรณาธิการในวาระต่างๆ เช่น นพ.อำพล จินดาวัฒนะ นพ.ปฐม สวรรค์ปัญญาเลิศ นางสาวเพ็ญจันทร์ ประดับมุข นพ.อนุวัตร ศุภชุติกุล รศ.นพ.ยงยุทธ ขจรธรรม และ ศ.นพ.ธีระ รามสูต หลังจากนั้น ได้หยุดผลิตและว่างเว้นไปถึงเกือบ 9 ปี

    ต่อมาจึงได้เริ่มออกวารสารอีกครั้งในสมัยที่ นพ.พงษ์พิสุทธิ์ จงอุดมสุข ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข โดยใช้ ISSN เดิม ฉบับแรกในสมัยนั้นเป็นฉบับประจำเดือนเมษายน-มิถุนายน พ.ศ.2550 โดยใช้ชื่อว่า “วารสารระบบสาธารณสุข (Journal of Health Systems) และ ศ.นพ.ประเวศ วะสี ได้กรุณาเขียนบทบรรณาธิการ ชื่อเรื่อง การสื่อสารคือหัวใจของระบบ ให้เป็นปฐมฤกษ์ 

    ผู้ทรงคุณวุฒิที่ได้ให้เกียรติเป็นที่ปรึกษา ประกอบด้วย ศ.นพ.ประเสริฐ ทองเจริญ ดร.อัมมาร สยามวาลา ศ.นพ.วิจารณ์ พานิช และ นพ.ศิริวัฒน์ ทิพย์ธราดล และที่ได้ให้เกียรติเป็นบรรณาธิการที่ปรึกษา เช่น นพ.สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์ นพ.สุวิทย์ วิบุลผลประเสริฐ ศ.นพ.ไพบูลย์ สุริยะวงศ์ไพศาล ศ.ดร.สมจิต หนุเจริญกุล ศ.นพ.วีระศักดิ์ จงสู่วิวัฒน์วงศ์ พญ.มยุรา กุสุมภ์ นพ.วิโรจน์ ตั้งเจริญเสถียร ศ.นพ.ศุภสิทธิ์ พรรณารุโณทัย ศ.ดร.อมรา พงศาพิชญ์ และ นพ.อำพล จินดาวัฒนะ ทั้งนี้ มี นางนิตยา จันทร์เรือง มหาผล เป็นบรรณาธิการ หลังจากฉบับแรกในการเริ่มผลิตใหม่นี้ ได้มีการเปลี่ยนชื่ออีกครั้งเป็น “วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข (Journal of Health Systems Research)” และใช้ชื่อนี้มาจนถึงปัจจุบัน

    ในปีพ.ศ.2555 ได้มีการวางแผนปรับปรุงรูปแบบวารสารวิจัยระบบสาธารณสุขจากรูปเล่มที่ตีพิมพ์ลงบนหน้ากระดาษ เปลี่ยนแปลงเป็นรูปแบบวารสารอิเล็กทรอนิกส์ (e-journal) เพื่อสนับสนุนนโยบายลดโลกร้อน วารสารวิจัยระบบสาธารณสุขฉบับแรกที่เป็นวารสารอิเล็กทรอนิกส์และเผยแพร่ในระบบออนไลน์คือฉบับประจำเดือนเมษายน-มิถุนายน พ.ศ.2556 โดยยังคงออกเป็นรายไตรมาสอย่างสม่ำเสมอมาจนถึงปัจจุบัน