เจ็บคอไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ ชี้หายได้ด้วยภูมิต้านทานโรค

หมวดหมู่กลาง 
เขียนโดย
thitima
เมื่อวันที่
2014-09-11 11:57
แท็ก 
รูปผู้ชายกำลังจับที่คอตัวเองเนื่องจากอาการเจ็บคอ
ดาวน์โหลด
ดาวน์โหลดต้นฉบับ ครั้ง
Default image
PDF
508.24 KB
ดาวน์โหลด
182 ครั้ง
เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง
ยาปฏิชีวนะ (Antibiotic) เป็นยาฆ่าเชื้อแบคทีเรีย ไม่มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อไวรัส และไม่มีฤทธิ์ลดการอักเสบ แก้ปวด ลดไข้ ใช้รักษาเฉพาะโรคที่เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียเท่านั้น เช่น ทอนซิลอักเสบเป็นหนอง ยาแก้อักเสบ หรือ ยาต้านการอักเสบ (Anti-inflammatory drugs) เป็นยาที่ออกฤทธิ์ลดการอักเสบ ลดไข้ บรรเทาปวด ลดบวมแดง เช่น แอสไพริน ไอบูโพรเฟน ไม่มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรีย
จำนวนผู้อ่าน
1598

          เป็นหวัด ไอ เจ็บคอ ปวดท้อง หลายคนถามหายาแก้อักเสบ
          คนไทยมักเรียกยาปฏิชีวนะว่า "ยาแก้อักเสบ" ซึ่งเป็นการเรียกที่ไม่ถูกต้อง และทำให้เกิดความเข้าใจผิดว่าเมื่อ "คออักเสบ" ต้องกินยาแก้อักเสบโรคจึงจะหาย

          นพ.พิสนธิ์ จงตระกูล อาจารย์ประจำภาควิชาเภสัชวิทยา คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อธิบายว่า การอักเสบเป็นผลจากการที่ร่างกายมีปฏิกิริยาต่อสิ่งแปลกปลอม หรือสิ่งที่ก่อให้เกิดการบาดเจ็บต่อร่างกาย เช่น เมื่อผู้ป่วยที่เป็นโรคภูมิแพ้ สูดหายใจเอาฝุ่นที่ตนเองแพ้เข้าไปก็จะเกิดการอักเสบขึ้นที่จมูก หากเป็นโรคหอบหืดก็จะอักเสบที่หลอดลม ทำให้หลอดลมตีบเกิดอาการไอ แน่นหน้าอก หรือหากตากแดดนานๆ ก็จะอักเสบที่ผิวหนัง

          ดังนั้น "ยาปฏิชีวนะ" ไม่มีประโยชน์ต่อการอักเสบ เพราะยาปฏิชีวนะคือยาที่มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรีย ส่วนการอักเสบที่กล่าวมา ไม่ได้มีสาเหตุจากเชื้อโรค ยาปฏิชีวนะจึงไม่ใช่ยาแก้อักเสบ และการอักเสบส่วนใหญ่ไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ
          อาการเจ็บคอ เป็นอาการที่พบบ่อย เมื่อป่วยด้วยโรคติดเชื้อของทางเดินหายใจส่วนบน และคนมักซื้อยากินเอง มีการอักเสบบริเวณลำคอ (คออักเสบ) เนื่องจากร่างกายมีปฏิกิริยาต่อการติดเชื้อ แต่การติดเชื้อที่คอร้อยละ 85 ไม่ได้เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย แต่เกิดจากเชื้อไวรัส อาทิ ไวรัสโรคหวัด ไวรัสโรคมือ เท้า ปาก เป็นต้น

          ดังนั้น การเจ็บคอ 8 ครั้งใน 10 ครั้ง จึงไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ เพราะยาปฏิชีวนะไม่สามารถฆ่าเชื้อไวรัสได้
          ยาปฏิชีวนะถือเป็นยาอันตราย หากใช้เพราะเป็นโรคติดเชื้อแบคทีเรียจะได้รับประโยชน์ แต่หากใช้ยาปฏิชีวนะในโรคที่ไม่จำเป็น เช่น โรคหวัด เจ็บคอ ทั่วๆ ไป จะไม่ได้รับประโยชน์ใดๆ แต่กำลังรับความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น อาจทำให้เสียชีวิตหรือพิการ เช่น ตาบอด ตับถูกทำลาย เกิดโรคแทรกซ้อน

          การใช้ยาปฏิชีวนะพร่ำเพรื่อยังนำไปสู่ปัญหาเชื้อแบคทีเรียดื้อยา ซึ่งกำลังเป็นวิกฤตอยู่ในสังคมไทยในปัจจุบัน เพราะทำให้รักษาโรคติดเชื้อแบคทีเรียได้ยาก ส่งผลให้เสียชีวิตเพิ่มขึ้นในร.พ. หรือต้องอยู่ร.พ.นานขึ้น
          การทำให้ประชาชนหยุดสับสนในเรื่องยาแก้อักเสบ ยาปฏิชีวนะ ครู เจ้าหน้าที่สาธารณสุข เภสัชกร พยาบาล และแพทย์ จึงควรสร้างความเข้าใจใหม่ให้กับสังคม ด้วยการเลิกเรียกยาปฏิชีวนะว่า ยาแก้อักเสบ เพื่อขจัดความเข้าใจผิดว่า เมื่อคออักเสบต้องกินยาแก้อักเสบ ทั้งที่คออักเสบส่วนใหญ่หายได้ด้วยภูมิต้านทานโรคของร่างกาย

          สุขภาพดีจะเกิดขึ้นในทันทีหากประชาชนจำข้อความต่อไปนี้ได้ขึ้นใจ
          "ยาปฏิชีวนะไม่ใช่ยาแก้อักเสบ"
          "คออักเสบส่วนใหญ่ไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ"
          "ยาปฏิชีวนะเป็นยาอันตราย"

ที่มา : หนังสือพิมพ์ข่าวสด ฉบับวันที่ 12 กันยายน พ.ศ. 2557 หน้า 25

แสดงความคิดเห็น

Filtered HTML

  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • HTML tags will be transformed to conform to HTML standards.

Plain text

  • No HTML tags allowed.
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.